Ný markmiðaáætlun styrkir starfið

Vorið 2012 fékk Vífilsskóli nýjan og spennandi efnivið til að nota í námi og kennslu. Skólinn tók þá ákvörðun að keyptar yrðu spjaldtölvur fyrir öll börn skólans, þ.e. nemendur á miðstigi. Spjaldtölvuinnleiðing hefur verið eitt af mikilvægu þróunarverkefnum skólans og hefur gengið það vel að ákveðið hefur verið að útfæra frekari innleiðingu fyrir aðra skóla Hjallastefnunnar. Það er svo sannarlega að mörgu að hyggja þegar lagt er af stað í skólaþróunarverkefni og spjaldtölvuverkefnið hefur ekki verið undantekning frá þeirri meginreglu. Eitt af því sem okkur hefur lánast vel er að nýta mannauðinn í þessu þróunarstarfi. Við höfum og gert fjölda tilrauna með smáforrit þar sem kennarar og börn hafa lagt sig fram við að skoða hvað farsælast reynist í kennslu og námi við skólann okkar. Smám saman hefur safnast upp reynsla sem við munum vissulega byggja framhaldið á.

Af hverju spjaldtölvuvæðing í Hjallastefnunni?

Hjallastefnan er vakandi fyrir spennandi námsaðferðum og nýjum kennsluháttum. Svo þegar spjaldtölvurnar komu sáum við heilmikið kennslufræðilegt tækifæri í að innleiða þær í okkar starf. Við sáum í hendi okkar að kennarar fengju með spjaldtölvunum tækifæri til að kenna á fjölbreyttari máta en áður hefur þekkst og nýta sér betur stærstu upplýsingaveitu veraldar, alnetið. Í kjölfarið geta þeir boðið börnunum upp á meira val og fleiri tækifæri til að sýna frumkvæði í verki, t.d. í verkefnaskilum. Við vonuðumst því til að þessar þróunarbreytingar myndu ýta undir skapandi vinnubrögð jafnt hjá kennurum sem börnunum. Í dag má segja að langtímamarkmiðið sé að nemendur tileinki sér að nota snjalltæki sem lærdómstæki eða verkfæri í leik og starfi.

Kennarar í lykilhlutverkum

Kennarinn gegnir lykilhlutverki í því að leiða börnunum fyrir sjónir að spjaldtölva er verkfæri, því það er ekki sjálfgefið að börn hætti í tölvuleik til að leita að heimildum á netinu, svo dæmi sé tekið. Auðvitað þarf kennarinn að tileinka sér ákveðnar breytingar, s.s. að gefa nýjungum gaum og vera gagnrýninn á það efni sem í boði er. En hann er ekki einn á þeim báti, því mikilvægt er að kennarar deili hugmyndum sínum og upplifun með samstarfsfólkinu. Það skapar líka faglega umræðu og áhuga fyrir vinnunni þegar kennarar hjálpast að og leggja saman mat á hlutina. Því sem einn hefur slæma reynslu af gæti hentað öðrum vel og jafnvel prýðilegt í eitthvað annað en upphaflega var gert ráð fyrir. Að auki er vert að allir kennarar, og jafnvel foreldrum og börnum séu umhugað um sóknar- og þróunartækifæri fyrir spjaldtölvusamfélag skólans. Hið nána samstarf kennara hefur a.m.k. reynst okkur mjög vel og með þessari góðu samvinnu hefur okkur tekist að innleiða spjaldtölvuvinnu inn í allar námsgreinar, hvort sem um ræðir hefðbundnar námsgreinar eða sérgreinar líkt og tungumál og list- og verkgreinar. Svo ætti ég líka að taka fram hér hið allra hversdagslega við spjaldtölvurnar sem kennari verður líka að brýna fyrir börnunum. Það er hin hversdagslega umgengni, að hlaða tækin, ganga vel um þau, þvo sér um hendur áður en hafist er handa o.fl.

Börn að nýta sér upplýsingatæknina við nám í Vífilskóla

Börn að nýta sér upplýsingatæknina við nám í Vífilsskóla


Aukin víðsýni, framleiðni og ábyrgð

Spjaldtölvan gefur nemendum færi á að skoða og kynna sér fræðilegar auðlindir og annað framandi efni, svo sem kennslubækur, heimildir, fjölmiðla, myndefni og myndskeið, héðan og þaðan úr heiminum. Sé hver nemandi með spjaldtölvu þá getur hann skoðað og unnið á sínum hraða. Okkar reynsla er að með spjaldtölvum eykst framleiðni barna til muna, s.s. vegna verkefnavinnu eða í tengslum við annað skólastarf. Hér þarf vitanlega að huga að gæðum efnis (sem er langtímamarkmið) og þeim enda málsins sem snýr að góðum netumgengnisreglum eða netvenjum. Skólinn getur ekki skorast undan þessu menntahlutverki þar sem staðreyndin er að börn fæðast ekki með þekkingu á og siðferðisvitund fyrir internetinu og að internetið er orðið hluti af þeirra daglegu tilveru. Vanþekkingin lýsir sér m.a. í því að mörg börn álíta netið ekki vera opin vettvang (e. Public space). Í þessu samhengi höfum við nýtt okkur markvisst reglur SAFT um hvað er í boði og hvað ekki í samskiptum á netinu. Netorðin fimm frá SAFT eru grundvöllur okkar samskiptareglna fyrir netsamskipti. Hvað varðar notkun netefnis og netupplýsinga, þá er einnig brýn þörf á kennslu. Ekki bara vegna þess að á netinu er efni ekki bara misgott heldur er margt efnið lögvarið. Við kennum þeim því að gefa upp heimildir og það er ekki í boði að klippa og líma texta eða myndir og setja í verkefni án þess að gefa upp heimild. Sé rétt haldið á spöðunum verður spjaldtölvnotkun til þess að nemendur tileinka sér sjálfstæðari vinnubrögð og góðar starfsvenjur.

Vendinám: stór þáttur í spjaldtölvuinnleiðingu

Við í Vífilsskóla höfum nýtt okkur hið nýja vendinám (e.Flipped Classroom) sem stóran lið í spjaldtölvuinnleiðingunni. Kennarar hafa búið til þónokkur kennslumyndskeið fyrir sína nemendur, en eðli málsins samkvæmt má auðvitað samnýta margt af því. Það má finna kennslumyndskeiðin sem og nokkur verkefni sem börnin hafa gert inn á heimasíðunni okkar (vifilsskoli.wix.com/vifilsskoli). Samskipti kennara og nemenda og smáforritin Kennarar hafa notast við smáforritin Edmodo og Google Classroom til að koma rafrænu efni til barna og nýta það einnig fyrir verkefnaskil. Vinsæl forrit eru Google forritin, GarageBand, Keynote, Book Creator, Nearpod, Lineo, Imovie, Stop motion, Educreations, MindMeister, Story Creator og margt fleira. Við höfum haft það þannig að mikið samstarf er milli barna og kennara með hvað smáforrit eru notuð í námi og kennslu. Börn koma gjarnan með tillögur að forritum sem hægt er að nota, þó það sé alltaf kennarans að ákveða hvaða forritum er hleypt inn í kennslustofuna.


WIFI mál skulu í góðan farveg

Skólabörn í Vífilsskóla nota spjaldtölvurnar töluvert í sínu námi eða að meðaltali í 2-4 klst. á dag. Gott þráðlaust net verður því að vera til staðar, en þessi tækniþáttur er saga útaf fyrir sig. Vífilsskóli er nefnilega járnklætt einingarhús og stendur á lóð rétt hjá Vífilsstaðaspítala í Garðabæ og er aðgengi að húsinu ekki hentugt fyrir tengingar inn í húsið. Í byrjun vorum við með Wifi erfiðleika í byggingunni en fljótlega voru keyptir fleiri beinar (e. router)sem settir voru upp víðsvegar um húsið. Það gerði það að verkum að netaðgangur um húsið lagaðist mikið. Hins vegar ef mikil vinna er í gangi í skólanum þá á netið til að vera hægt og erfitt. Unnið er að úrbætum í samstarfi við þjónustuaðila og eru hugsanlegar lausnir að fá 4G beina í húsið. Búið er að leggja ljósleiðara á svæðið og eru wifi málin því komin í góðan farveg.

Lært af reynslunni: Ný markmiðaáætlun

Við áttuðum okkur fljótt á því við upphaf innleiðingarinnar að við værum að ryðja nýjar brautir og eðli málsins samkvæmt væru tilraunir því nauðsynlegar. Í ágúst 2014, eftir drjúgan tilraunatíma og þreifingar, vorum við komin á þann stað að geta hrint nýrri og umfangsmeiri markmiðaáætlun (Spjaldtölvur í Vífilsskóla – Framtíðarsýn) úr vör. Það er áætlun sem að við vinnum nú eftir og er spjaldtölvu- og snjalltækjaáætlun Hjallastefnunnar. Hún inniheldur m.a. þau markmið að börn, foreldrar og kennarar gangi í takt og að markmið skólans í spjaldtölvumálum séu skýr; hún varðar langtímaáætlun sem og hið daglega starf. Áætlunin á að vera kennurum og börnum í Vífilsskóla leiðarljós í átt að breyttum námsháttum – námsháttum framtíðarinnar – og sem komið er hefur hún gefið góða raun, m.a. í öflugara og faglegara starfi. Það eru því afar spennandi spjaldtölvutímar framundan hjá nemendum og kennurum í Hjallastefnunni.

Lokað er fyrir athugasemdir.